Rade Šerbedžija
Rade Šerbedžija, 27 Temmuz 1946 tarihinde Bunić, Lika, Hırvatistan (o dönemde Yugoslavya Sosyalist Federal Cumhuriyeti) sınırları içinde dünyaya geldi. Eski Yugoslavya'nın yetiştirdiği en tanınmış, karizmatik ve uluslararası alanda en başarılı aktörlerden biridir.
Oyunculuk eğitimini Zagreb Üniversitesi Dramatik Sanatlar Akademisi'nde tamamladıktan sonra, hızla 1970'ler ve 1980'ler boyunca Yugoslav sinemasının ve tiyatrosunun en önde gelen başrol oyuncularından biri haline geldi. Hem sahnede hem de ekranda canlandırdığı karmaşık karakterlerle eleştirmenlerin beğenisini kazandı ve ülkesinde bir ikon statüsüne yükseldi.
1990'ların başında Yugoslavya'da patlak veren savaşlar sırasında, milliyetçilik karşıtı duruşu nedeniyle ülkesini terk etmek zorunda kaldı. Önce Slovenya'ya, ardından Londra'ya yerleşti ve uluslararası bir kariyere yöneldi. Uluslararası alandaki asıl büyük çıkışını, Milcho Manchevski'nin yönettiği ve En İyi Yabancı Film dalında Oscar'a aday gösterilen "Yağmurdan Önce" (Before the Rain) (1994) filmindeki çarpıcı başrolüyle yaptı.
Bu rol, ona Hollywood'un kapılarını ardına kadar açtı. Güçlü ekran duruşu ve belirgin aksanıyla, genellikle Doğu Avrupalı veya Rus karakterleri, gizemli figürleri ve akılda kalıcı kötü adamları canlandırdı. Uluslararası kariyerindeki önemli filmler arasında "Aziz" (The Saint) (1997), "Gözleri Tamamen Kapalı" (Eyes Wide Shut) (1999), "Görevimiz Tehlike 2" (Mission: Impossible 2) (2000), Guy Ritchie klasiği "Kapışma" (Snatch) (2000), "Batman Başlıyor" (Batman Begins) (2005) ve "Harry Potter ve Ölüm Yadigârları: Bölüm 1" (2010) filmindeki asa yapımcısı Gregorovitch rolü bulunmaktadır. Ayrıca "X-Men: Birinci Sınıf" (X-Men: First Class) (2011) ve "Taken 2" (Takip: İstanbul) (2012) gibi yapımlarda da yer aldı.
Oyunculuğun yanı sıra Šerbedžija, Hırvatistan'daki Brijuni adalarında eşi, yönetmen Lenka Udovički ile birlikte kurduğu Ulysses Tiyatrosu'nun (Kazalište Ulysses) sanat yönetmenliğini aktif olarak sürdürmektedir. Aynı zamanda birçok şiir kitabı ve müzik albümü yayınlamış bir sanatçıdır.
